Cảnh báo chia sẻ tài sản gia đình: Bà nội sang tên hết mặt bằng phố cổ cho em họ

Bà nội sang tên toàn bộ ba mặt bằng kinh doanh tái định cư ở phố cổ cho em họ, ngay hôm sau tôi bán luôn công ty ở Thâm Quyến, đưa mẹ sang New Zealand định cư. Đêm giao thừa, bà gọi điện cầu xin tôi quay về.

Tiếng chuông điện thoại reo lên đúng lúc tôi đang nhìn chằm chằm vào điều khoản cuối cùng của bản thỏa thuận chuyển nhượng cổ phần trên màn hình máy tính.

"Vãn Vãn à," giọng bà nội từ ống nghe truyền đến, mang theo sự ôn hòa quen thuộc mà bà chỉ dùng khi muốn yêu cầu điều gì đó,

"Tháng sau em họ con kết hôn rồi, điều kiện nhà trai cũng khá, nhưng nhà mình cũng phải có của hồi môn thì mới ngẩng cao đầu được.

Ba cái mặt bằng ở phố cổ, bà sang tên cho Mộng Dao hết rồi, dù sao con ở Thâm Quyến cũng có công ty, đâu thiếu thốn chút tiền này."

Tôi nắm chặt điện thoại, đầu ngón tay lạnh buốt: "Ba căn? Toàn bộ sao?"

"Đúng, toàn bộ. Con là chị, đừng tính toán mấy chuyện này."

Đầu dây bên kia truyền đến tiếng cười làm nũng của em họ Khương Mộng Dao, bà nội lập tức đổi giọng, "Ôi cục cưng của bà, bà biết cháu thích cái mặt bằng ở mặt tiền đường đó mà..."

Tôi bấm tắt máy.

Thâm Quyến bên ngoài cửa sổ đang đổ mưa, nước mưa chảy ngoằn ngoèo trên lớp kính. Tôi úp điện thoại xuống bàn, tiếp tục đọc điều khoản chuyển nhượng kia.

*Bên A tự nguyện chuyển nhượng toàn bộ cổ phần của Công ty TNHH Truyền thông Minh Thần cho Bên B với giá 26 triệu NDT.*

Hai mươi sáu triệu (khoảng 90 tỷ VNĐ).

Ba mặt bằng tái định cư ở phố cổ gộp lại, giá thị trường chắc tầm năm triệu.

Tôi tên Khương Vãn, 30 tuổi, người sáng lập công ty Truyền thông Minh Thần ở Thâm Quyến.

Phố cổ mà bà nội vừa nhắc đến là nơi tôi sinh ra, một con hẻm cổ đã tồn tại hai trăm năm ngay trung tâm Hoài Thành. Tám năm trước, khu đó bị giải tỏa đền bù, mặt bằng được chia theo nhân khẩu — nhà tôi, mẹ tôi, tôi, ba nhân khẩu, ba mặt bằng.

Trên giấy tờ pháp lý ghi rành rành tên, trên phương diện tình cảm nó mang ý nghĩa "nền móng của gia đình".

Nhưng bà nội lại cho rằng, đó đều là "tài sản của nhà họ Khương", và bà, với tư cách là trưởng bối duy nhất còn lại của nhà họ Khương, có quyền phân bổ tuyệt đối.

Bố tôi mất sớm vì nhồi máu cơ tim vào năm tôi 13 tuổi. Trước khi nhắm mắt, ông nắm tay tôi dặn: "Tiểu Vãn, sau này phải chăm sóc tốt cho mẹ."

Lúc đó bà nội ngồi khóc ở góc phòng bệnh, nhưng tôi thấy ngay hôm sau bà đã gom sạch hai sợi dây chuyền vàng trong tủ của bố tôi, bảo là "để lại cũng phí".

Mẹ tôi họ Phương, Phương Thu Vân. Bà làm phụ việc ở nhà ăn trường học. Sau khi bố mất, bà nội hay nói: "Nếu không có nhà họ Khương cưu mang, mẹ mày đã phải cuốn gói về quê từ lâu rồi."

Thực tế thì, đồng lương của mẹ tôi đã nuôi sống cả gia đình suốt tám năm trời, cho đến tận khi tôi đỗ đại học rồi rời khỏi Hoài Thành.

Khương Mộng Dao là con gái của cô tôi, nhỏ hơn tôi ba tuổi. Cô tôi lấy chồng tốt, dượng là Phó cục trưởng Cục Thương mại khu Hoài Thành.

Từ nhỏ Mộng Dao đã là "bộ mặt của nhà họ Khương" — đây là nguyên văn lời bà nội.

Nó học khiêu vũ thể thao, mua những đôi giày bốn ngàn tệ (~15tr), thi đại học được hơn ba trăm điểm cũng làm tiệc mừng, bà nội mừng tuổi cho nó cái phong bao ba vạn tệ. (~120tr)

Năm tôi đỗ Đại học Chiết Giang, bà nội bảo: "Con gái học nhiều thế làm gì, đến cuối cùng chẳng phải cũng đi lấy chồng sao."

Tôi không xin nhà một đồng nào. Vay vốn sinh viên, làm thêm, học bổng. Lúc khó khăn nhất, một ngày tôi chỉ ăn hai bữa cơm trắng rẻ nhất ở nhà ăn kèm canh miễn phí, tối thì thức trắng đêm ở thư viện làm bài tập thiết kế, sáng rửa mặt bằng nước lạnh rồi lên giảng đường luôn.

Mẹ lén gửi tiền cho tôi hai lần, mỗi lần ba trăm tệ, sau đó bị tôi phát hiện — đó là tiền mẹ bóp mồm bóp miệng từ tiền mua thuốc. Mẹ bị thoát vị đĩa đệm, đứng cả ngày ở nhà ăn đau đến mức không thẳng lưng lên được.

Năm tư đại học, tôi cùng bạn chung vốn nhận đơn thiết kế thương mại. Đơn hàng đầu tiên được hai vạn tệ, ba đứa chúng tôi chen chúc trong căn phòng trọ ăn mừng bằng một suất gà om giá 25 tệ.

Năm 30 tuổi, Truyền thông Minh Thần đã có lượng khách hàng ổn định, chuyển vào tòa nhà văn phòng ở quận Nam Sơn.

Tôi mua tặng mẹ món quà đắt tiền đầu tiên — một đôi giày da đế mềm, đôi giày mà mẹ đã càm ràm kêu đau chân suốt hai năm nhưng tiếc tiền không nỡ mua.

Số lần tôi về Hoài Thành ngày càng ít. Lần nào về, chủ đề của bà nội cũng xoay quanh Mộng Dao: Mộng Dao đổi việc mới (thực ra là một công việc nhàn hạ do dượng sắp xếp), bạn trai Mộng Dao đi xe gì, Mộng Dao lại đi du lịch ở đâu.

Còn tôi thì sao? Bà chỉ hỏi đúng một câu: "Công ty kiếm được bao nhiêu tiền? Coi chừng bị người ta lừa, sớm tìm một công việc ổn định mà làm."

Tết năm ngoái, tôi mang quà tết của công ty về. Hai thùng đồ ăn vặt nhập khẩu, một cái bồn ngâm chân cho bà nội, và áo bông mới cho mẹ.

Đồ đạc để ngoài phòng khách, bà nội bóc hộp bồn ngâm chân ra xem: "Cái thứ này tốn điện tốn nước."

Xong bà quay sang lấy một đôi khuyên tai ngọc bích ra đưa cho Mộng Dao: "Đây là bảo bối bà cất dưới đáy hòm, giờ bét nhất cũng phải đáng giá sáu vạn, bà giữ lại làm của hồi môn cho cháu."

Mộng Dao cầm lấy, liếc nhìn tôi, cười ngọt ngào: "Cháu cảm ơn bà nội! Chỉ có bà nội là thương cháu nhất."

Tôi ngồi trên sofa, nhìn bóng lưng mẹ cặm cụi dưới bếp. Chiếc áo len mẹ mặc đã dão đến mất cả form cổ, là cái áo tôi mua cho mẹ từ hồi năm nhất đại học. Tôi đưa tiền, mẹ luôn nói "Con cứ cất đi, sau này còn nhiều chỗ phải dùng đến tiền".

Chuyện mặt bằng thực ra đã có điềm báo từ sớm.

Ba năm trước, lúc mặt bằng tái định cư vừa được chia, bà nội đã bảo "giấy tờ sở hữu để bà giữ chung cho". Mẹ tôi lén hỏi tôi: "Tiểu Vãn, mặt bằng đó có tên con chứ?"

Tôi bảo có, trên giấy tờ pháp lý ghi rõ rành rành.

Lúc đó tôi cứ nghĩ, bà nội chắc không đến mức hồ đồ như vậy.

Bây giờ xem ra, không phải là hồ đồ, mà là sự lựa chọn. Chọn xem ai quan trọng hơn, ai xứng đáng hơn, ai mới là "người nhà họ Khương" đích thực.

Điện thoại lại rung, là tin nhắn WeChat của mẹ: *"Tiểu Vãn, bà nội vừa nói với mẹ chuyện mặt bằng. Con đừng gấp, mẹ ở đây vẫn còn chút tiền tiết kiệm..."*

Tôi nhìn chằm chằm dòng chữ đó, mắt cay xè.

Mưa ngoài cửa sổ càng lúc càng nặng hạt.

Tôi đứng dậy đi đến bên cửa sổ sát đất, nhìn ngắm thành phố nơi tôi đã phấn đấu suốt mười năm qua. Đèn đuốc rực rỡ, xe cộ tấp nập, ai ai cũng đang hối hả chạy về phía ngày mai của riêng mình.

Mười năm trước lúc tôi đến đây, chỉ có một chiếc vali kéo cũ mèm và một ngàn tám trăm tệ.

Bây giờ tôi có công ty, có đội ngũ, có khách hàng, có số dư trong thẻ ngân hàng đủ để mua trọn cả con hẻm ở phố cổ.

Nhưng tôi chợt cảm thấy, mình vẫn là cô bé đứng trước cửa căn nhà cũ ở Hoài Thành, nhìn bà nội gắp chiếc đùi gà cuối cùng vào bát Mộng Dao, rồi bảo tôi: "Con là chị, phải nhường em."

Màn hình điện thoại lại sáng lên.

Lần này là tin nhắn thoại của cô. Bấm mở, giọng nói cố tình chói lói của cô vang lên the thé trong văn phòng tĩnh lặng:

"Khương Vãn à, cô phải nói cháu vài câu. Bà nội lớn tuổi rồi, quyết định gì cũng là vì muốn tốt cho nhà họ Khương. Mộng Dao kết hôn là chuyện hệ trọng, cháu làm chị thì phải có tầm nhìn. Hơn nữa, cháu ở Thâm Quyến thành đạt như thế, còn đi tranh giành cái mặt bằng cỏn con này với em nó, truyền ra ngoài khó nghe lắm. Có hiếu có hiếu, là phải vừa hiếu vừa thuận..."*

Tôi không nghe hết, xóa thẳng.

Ngồi lại vào bàn máy tính, con trỏ chuột nhấp nháy ở ô chữ ký của thỏa thuận chuyển nhượng cổ phần.

Bên mua là một tập đoàn quảng cáo hàng đầu ở Thâm Quyến, điều kiện cực kỳ hậu hĩnh: giữ nguyên đội ngũ của tôi, tôi vẫn được nắm giữ 10% cổ phần. Đàm phán ròng rã năm tháng trời, tôi vẫn luôn do dự — Minh Thần là đứa con tinh thần của tôi, được tôi nuôi lớn từ bản phác thảo đầu tiên.

Nhưng bây giờ, dường như chẳng còn gì để phải do dự nữa.

Tôi di chuột, gõ hai chữ "Khương Vãn" vào mục chữ ký.

Sau đó tôi mở trang web của hãng hàng không, bắt đầu tra cứu chuyến bay đến Queenstown, New Zealand.

New Zealand là nơi mẹ tôi từng nhắc đến. Có lần xem chương trình du lịch trên tivi, mẹ bảo "Nước hồ ở đó xanh thật, như viên ngọc vậy".

Lúc đó tôi cười bảo "Đợi công ty ổn định con đưa mẹ đi", mẹ lại nói "Vẽ chuyện tốn tiền, ở Hoài Thành là tốt rồi".

Hoài Thành không tốt.

Hoài Thành có một người bà nội mãi mãi thiên vị, có một người cô mãi mãi nói móc nói mỉa, có những người họ hàng mãi mãi cho rằng thành tựu của tôi là nhờ "may mắn", và có cả ba cái mặt bằng rành rành ghi tên tôi nhưng lại dễ dàng bị đem tặng cho người khác.

Quan trọng hơn cả, Hoài Thành có ba mươi năm nhẫn nhục chịu đựng của mẹ tôi.

Tôi gọi cho trợ lý: "Tiểu Hà, đặt lịch làm visa đi New Zealand diện làm khẩn giúp tôi, hai người. Liên hệ thêm một trung tâm môi giới nhà đất ở Queenstown, tôi muốn thuê dài hạn một căn nhà có thể nhìn thấy hồ và núi tuyết."

"Sếp Khương, thời gian khoảng..."

"Càng nhanh càng tốt. Ngoài ra, thông báo cho phòng tài vụ, nhanh chóng xử lý toàn bộ tài sản bằng đồng Nhân dân tệ đứng tên tôi, đổi hết sang tiền đô la New Zealand (NZD)."

Cúp điện thoại, tôi mở trang mua vé, chọn chuyến bay hạng thương gia gần nhất bay đến Auckland rồi nối chuyến tới Queenstown.

Thanh toán. Xác nhận.

Làm xong tất cả, trời đã tối mịt. Mưa tạnh, ánh đèn neon của thành phố hắt bóng xuống mặt đường ướt sũng.

Tôi tắt máy tính, văn phòng chìm vào bóng tối. Chỉ còn màn hình điện thoại vẫn sáng, ảnh nền là bức ảnh chụp chung của tôi và mẹ — năm ngoái tôi đưa bà ra công viên Vịnh Thâm Quyến, lần đầu tiên bà nhìn thấy hoàng hôn trên biển, cười có chút gượng gạo, nhưng trong mắt lại có ánh sáng.

Tôi khoác vai mẹ, mẹ tựa vào người tôi, đó là khoảnh khắc hiếm hoi trong ký ức tôi thấy mẹ hoàn toàn thư giãn.

Khi ấy tôi đã nghĩ, cuối cùng mình cũng có khả năng lo cho mẹ một cuộc sống tốt đẹp rồi.

Nhưng cuộc sống tốt đẹp không chỉ là tiền bạc, mà là tránh xa những con người và sự việc vắt kiệt mình, là hít thở một bầu không khí không cần phải dè dặt, là biết được bản thân đang được lựa chọn một cách kiên định, chứ không phải mãi mãi xếp sau người khác.

Bà nội lại gọi điện tới.

Tôi nhìn hai chữ "Bà nội" nhảy múa trên màn hình, lần này không tắt máy, cũng không bắt máy.

Đợi nó tự động ngắt kết nối, tôi mở danh bạ, tìm đến phần ghi chú, bấm chỉnh sửa.

Ngón tay khựng lại trên bàn phím vài giây, rồi tôi từ từ xóa đi hai chữ "Bà nội", nhập vào "Tiền Thục Hoa" — tên đầy đủ của bà.